DOLAR50,45EURO55,35STERLİN66,11GRAM ALTIN5.748▼ %0,31ONS$3.544▼ %0,31BITCOIN$60.639▲ %0,67Tüm piyasalar →

İran Sineması: İranlı Bir Kızın Adalet Çıkmazı

Asghar Farhadi’nin yazıp yönettiği ‘festival’ içerikli ödüllü filmi ‘Bir Ayrılık’, ‘A separation’ ya da orijinal ismi ile ‘Jodaeiye Nader az Simin’ İranlı bir evliliğin ayrılık sürecine sizleri konuk ediyor. Film, senaryosunun kuvveti ve çekim tekniklerinin sizi filme dahil etme başarısı ile dikkat çekiyor. Biraz gündelikten uzaklaşıp Orta Doğu atmosferine sürüklenmek istiyorsanız tam size göre bir 120 dakika…

Filmin bütünlüğünden çok benim dikkatimi çeken filmin başlangıç sahnesindeki hakim bakış açısı oldu. O bakış açısı karakterlerin çıkmaz sorunlarını çözmek için bize davetiye çıkarıyordu.

Baş karakterler Simin ve Nadir’in tek çocukları olan Termeh’in karşılaştığı adalet çıkmazı, vicdanımızın ne kadar insancıl olduğu ile ilgili. Spoiler vermeden o çıkmazı sizlerin takdirine sunmaya çalışacağım.

Termeh’in babası Nadir, bir cinayetten suçlanıyor. Hamile bir kadını iterek çocuğunun düşmesine sebep olmaktan… Yasalar ise Nadir’in hamileliği bilip bilmediğine göre cezasını farklı kılıyor. Eğer Nadir, kadının hamileliğini biliyor ise hapis cezasına çarptırılacak; bilmiyor ise böyle bir ceza yok.

Filmde muallak kalan bir sahnede Termeh’in babası Nadir’in hamileliği bilip bilmediği işleniyor. Termeh, kadının hamile olduğunu biliyor. Babasının ise bilip bilmediğini bilmiyor ama kuşkusu daha çok bildiği yönünde. Başta babası hapis yatmamak için yalan söyleyip bilmediğini söylese de kızı Termeh’e çok değer verdiğinden ona gerçekleri söylüyor ve hamile olduğunu bildiğini açıklıyor.

Hakim babasının bilgisini sormak için Termeh’i çağırırken, (Çünkü babası hakime bilmediğini söyleyerek yalan söylemeye devam ediyor.) babası Termeh’e yalan söylemesi için bir telkinde bulunmuyor. Aksine hakimin ne soracağını bilmediğini, sorulara cevap vermesi gerektiğini söylüyor. Termeh hakimin sorusuna babasının yalanını devam ettirerek cevap veriyor. Hakimin odasından çıktığında ise adalete söylemiş olduğu bu yalanın vicdani ağırlığını hissederek ağlamaya başlıyor.

Termeh küçük, okuluna giden, aklı başında ve vicdanlı bir kız çocuğu. Ama o babası baskı yapmasa bile babasını ve nitekim ailesini korumaya devam ediyor. Bu içgüdüsel olabilir ya da babasının hapse girmemesini istemiş de olabilir. Nihayetinde mağdur olan hamile kadını bir daha hiç görmeyeceğinin farkında olarak bencil bir karar bağlayıcılığı rolü edinebiliyor ve vicdanını sızlatarak kaybetmek istemiyor.

Hayatın içinde de bu tarz adalet sorunlarıyla baş başa kalabiliyoruz. Bizim yararımıza olmasa bile doğruları söyleyebilir miyiz, açıkçası zor. Hatta babamızın hapse gireceğini bilsek dahi doğruculuğumuzu kaybetmez miyiz yoksa hakimi kafamızdan atıp kendimizi davanın hakimi görüp vicdanımızı mı rahatlatırız?

Kendimiz, egomuz, ailemiz; insanı oluşturan unsurlar. Bunun muhafazası evrensel olanı hiçe saymamıza neden olabiliyor. Bu bazen mantıksal bir çıkar düşüncesi ile bazen ise tamamen insancıl içgüdüyle… Karınca bile incitmekten çekinen kimseleri, katil yakını olunca aklama yatkınlığını gördüğümüzde, ‘Ben yine kendim ve çevremdekilerle baş başa kalacağım neden canımı yakayım ki?’ korkusu akıllara dank ediyor.

Bu İran filminden öğrendiğimiz; ne kadar düşünceli, vicdani insanlar olsak da adalet gibi idealleri bize bulaşmayana kadar ilke ediniyor olduğumuzdur. Çünkü kaybetmek istiyoruz, çünkü kibirliyiz, çünkü insanız…

Bir yanıt yazın

E-posta adresiniz yayınlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir