‘İslam Peygamberine Yönelik Karikatür Faşizm Mi?’
Biliyorsunuz, Fransa’nın Charlie Hebdo dergisi bu konu üzerinden bayağı ‘başı ağrımış’ bir kurum. 2015 yılında, İslam peygamberine yönelik bir karikatüründe işin ucu terör saldırısına gidene dek uzamıştı. IŞİD’in üstlendiği bu saldırıya daha sonra tepkiler gecikmemiş, dönemin Türkiye Başbakanı Ahmet Davutoğlu da dahil herkes Fransa sokaklarında teröre karşı eylem için yürümüştü. Slogan ise ‘’Hepimiz Charlie Hebdo’yuz!’du’’
Peki diğer semavi dinleri de ele aldığımızda neden İslam’a yönelik bu tür paylaşımlar yapıldığına gelecek olursak; aslında bunun birkaç nedeni var:
1- İslam’ın bunu sorun etmesi. Avrupa ve Ortadoğu’yu kale aldığımızda tehdidi ya da etkisi var olan sadece semavi dinlerin mevcut olduğunu görüyoruz. Hristiyanlığın ve Yahudiliğin ise kesinkes portre ya da resmin günah olduğuna dair bir ibaresi yok; varsa bile İslam dini kadar radikal bir görünüşe sahip değil. Hatta İsa heykelleri şehrin en tepelerinde halkı selamlayacak şekilde inşa edilir. Hal böyle olunca İslam dinine inanan insanların, bunun kendilerine bir saygısızlık olarak görmesi pek doğal. Yoksa sanıyorum ki, bu tarz mizahi dergilerin amacında: Muhammed şeytan da İsa melektir diye bir ifade, hiçbir üyesinden duyamayız sanırım.
2- İslam dini ile bütünleşmiş ülkelerdeki insan hakları ihlalleri. Bugün Türkiye de kısmi dahil olmak üzere güneyimize baktığımızda; demokrasi, adalet gibi kavramlar eşit veya Avrupa düzeyinde değil. Ülkemiz insanlarında da gördüğümüz demokrasiyi ‘’Batı’nın icadı’’ gibi yorumlama ve böylesine insani bir şeyi düşman kesilme halklar üzerinde mevcut. Bölgenin teokratik yönetimleri, monarşi geçmişi ve kültürü; bunları destekliyor iken halkın dine ‘afyon’ nezdinde inandırılıp pasif kalması ve Amerika gibi emperyalist ülkelerin oraları bir güneşmiş gibi gölgesinde bırakması, pastanın asli kısımlarından bir tanesi.
3- Terör. Yine İslam ve tanrısının ağızlarda nida olarak heybetlendiği karışıklıklar ve artık iç savaşa dönüşmüş şekilde bölgedeki varlığını koruyan bir sürü terör örgütü. Kimisi çok yeni, mevcut Suriye koşulunda kendini var etmiş iken kimisi çok daha eskilere dayanan ve artık devlet statüsünde kendini gören türlüce ama dediklerine göre aynı amaca bağlı olan belli başlı silahlı örgütler: Bunların öldürdüğü sivil, masum insanlar; işledikleri kültür, sanat katliamları; Charlie Hebdo ve karikatürlerini, bu örgütlerin temsil ettikleri İslam dininin faşizmine karşı bir direniş (mizahi ya da değil) olarak da görebiliriz.
4- İslam’ın hala radikalleri olması. Bu da Hristiyan ve Yahudiliğin silahlı ve çok fraksiyonlara ayrılmış örgütlerinin bulunmadığından kaynaklı hedef tahtaları İslam’a yöneltebiliyor. Biliyoruz ki İslam kendi içinde bile mezhepler ve onların içindeki görüşler ile birçok koldan yorumlanabiliyor. Bunun sonucu ortaya çıkan radikal tutum, günümüz çağında pek modern karşılanamayabiliyor. ‘Gerçek İslam bu değil’ deyicilerin de ‘aslında gerçek İslam tam da bu!’ diyen ilahiyatçılara karşı sesleri kısık çıkabiliyor. Bu da yine bölgede ve Dünya’da İslam’a karşı tutumun bir başka örneği…
Bu sıralandırma arttırılabilir fakat netice üç aşağı beş yukarı böyle olacaktır. Fransa Başkan’ının tekrardan kışkırttığı bu ‘islamafobik’ tutumlar, Türkiye’de rahatsızlık uyandırıyor. Yerel sivil örgütler Macron’a karşı sosyal medyadan seslerini Dünya’ya duyaracak şekilde eyleme çağrı yapıyorlar.
Macron’un (sarı yeleklere hakkını versin ve Beyrut’tan elini çeksin) aklında da var olacak tek problem olan tekrardan bir Charlie Hebdo saldırısı… Bu kimsenin istemeyeceği bir katliam. Macron ise bu korkunun üstüne giderek faşizm terörüne göz dağı vermekle birlikte karikatür kültürünü de diri ve objektif tutacağının sinyalini yakıyor.
Herkes inandıklarınıza inanmak zorunda değil ama herkes inandıklarının aksini kabul etmek zorunda. Bir kültür başka bir kültürün yıkımına sebep olacak kadar sanat ve gelişimden kendini bağımsızlaştırmamalı. Artık gözünü öteye çevirmek ya da ilgilenmemek senin elinde; sokakta bira içen kızları gördüğünde Nihat Hatipoğlu’nun dediği gibi: kabullenmek lazım.
Belki de bizlerin sizi kabul etmesi lazım. Faşizmin din ırk seçmediğini ve yekpare bir tutarlılıkla sanattan, kültürden vazgeçmeyeceğimiz günlere diyor, yazımı sonlandırıyorum. Esenlikle kalın.