Hızlı bir giriş yapalım ve şöyle başlayalım; herkesin yazılım öğrenmesi gerekmez! Nasıl ki herkesin elektronik veya biyokimya bilmesi gerekmiyorsa yazılım ve bilgisayar bilimleri için de bu geçerlidir. Ancak hayat kalitemizi arttırmak, yaptığımız işleri kolaylaştırmak ve ters giden işleri biraz yoluna sokmak için her alandan edinilen az ve pratik bilgiler oldukça hayatidir. Örneğin yemek yaparken farkında olmadan aslında biyokimyadan edindiğimiz bilgileri kullanıyoruz mesela makarna yapacağımızda su kaynadıktan sonra tuzu atıyoruz. Tüm bunları fizik, kimya, biyoloji, matematik gibi temel bilimlerin bize öğrettiklerini özümseyerek; belki farkında olarak belki de farkında olmadan yapıyoruz. İşte yazılım da tıpkı bu şekilde günlük hayatta işlerimizi kolaylaştırmak için oldukça işlevseldir. Varsayalım yüzlerce fotoğrafınız var ve hepsinin ismini gün-ay-yıl.jpg şeklinde değiştirmeniz gerekiyor. Saatlerce tek tek hepsinin ismini değiştirebilirsiniz, öte taraftan tek satırlık bir kod yazıp Enter tuşuna bastığınızda bu işi bir dakikada halledebileceğinizi biliyor muydunuz?
Yazılım Nedir?
Klişe bir tanımdan kaçınarak size bu sitenin formatına uygun bir şekilde daha bilimsel bir tanım yapmaya çalışacağım. Yazılım dediğimiz şey Bilgisayar Bilimleri (Computer Science) alanında ilgilendiğimiz sorunların çözümlerinin yani algoritmaların, bilgisayarlarımızın çalıştırabileceği halidir. Çok mu soyut kaldı? Somutlayalım, öyle inanılmaz akademik ve matematiksel sorunlar düşünmeyin. Muhtemelen etrafınızdaki sorunların hemen hepsi Bilgisayar Bilimleri alanında kendine yer bulacaktır. Örneğin bir yere gitmek istiyorsunuz ve önünüzde yollar var. En kısa yolu bulmak mı istiyorsunuz? Bilgisayar Bilimleri bunu sizin için çözdü ve bir algoritma geliştirdi. Bu algoritma kullanılarak telefonunuzdaki haritalar yazılımı yapıldı. Farklı bir tanım yapacak olursak yazılım, elektronik cihazlara (farkettiyseniz sadece bilgisayarlar değil) belli adımları takip etmesini söylediğimiz komutlar bütünüdür.
Aslında etrafımızda birçok yazılım var ve biz bunları hemen her gün kullanıyoruz. Bilgisayar ve telefonları artık hepimiz biliyoruz bunlardan bahsetmeye gerek bile yok. Örneğin her gün izlediğimiz (ya da bazılarımızın asla izlemediği) televizyonda, çamaşır makinelerimizde, bulaşık makinelerimizde, dolabımızda, dijital tartılarımızda, otobüste kartımızı bastığımız ekranlarda, kartımıza para yüklediğimiz ATMlerde…
Modern dünyada yazılım oldukça önemli bir işlev üstlenmektedir. Sadece bu bile en azından yazılımın ne olup ne olmadığını bilmek için iyi bir motivasyon olabilir.
Kimler, Neden Yazılım Öğrenmeli?
Herhangi bir sınırlama elbette konulamaz. Öğrenmek isteyen herkes yazılım öğrenebilir ve öğrenmeli de. Benim kesinlikle öğrenmesini önerdiklerim ise;
Çok sık bilgisayar kullananlar
Çok sık bilgisayar kullanan insanlar genellikle aynı işleri istemsizce tekrarlarlar. Bunların hepsi ufak yazılım bilgisiyle kolayca otomatize edilebilir ve kalan vakitlerinde insanlar kendilerine zaman ayırabilirler. Örneğin bir muhasebeci kendisine her gün e-posta aracılığı ile gönderilen verileri tek tek kopyalayıp Excel’e yapıştırıp sonra onlarla hesap yapmak yerine bu verileri otomatik olarak parçalayıp her veri için yapılacak ayrı bir işlem tanımlayabilir. Örneğin, giderleri al gelirlerden çıkart gibi veya daha önceki ayların giderlerini al, sonra bunların ortalamasını al, sonra bu ayki verilerle karşılaştırıp diğer aylara göre fazla mı harcama yapmışız az mı harcama yapmışız karar ver gibi… İşin güzel yanı bu yazılım denen mereti bir kez yazıyorsunuz ve sürekli çalışıyor. Yani işinizi bir kez otomatize etmeniz aynı işi sonsuza kadar çözecek!
Akademik alanda ilerlemek isteyenler
Fen Bilimleri, Mühendislikler, Sosyal Bilimler, hatta Güzel Sanatlar hangisini istediğiniz hiç fark etmez. Yazılım bilmek bu alanların hangisini seçerseniz seçin size inanılmaz bir avantaj sağlayacak. Hadi hepsinden birer örnek verelim;
Biyoloji için gen dizilimlerini bilgisayarda inceleyin, evrimsel süreçleri simüle edin.
Fizik için çok hassas nükleer hesapları bilgisayara yaptırın, gezegenlerin çarpışmasını ve karadelikleri bilgisayarda simüle edin. Hatta deney ortamızını bilgisayarda kurun.
Kimya için bir tepkimenin gerçekleşeceği zamanı bilgisayara hesaplatın! Üstelik yine tepkimenin simülasyonunu da yazabilirsiniz. Hatta atom altı parçacıkları modelleyin ve hangi koşullarda nasıl tepkiler verdiklerini inceleyin!
Mühendislikler için aslında örnek vermeme gerek dahi yok fakat yine de değişik bir örnek verelim; Ziraat Mühendisleri! Seradaki nem, sıcaklık gibi verileri ölçen ve buna göre serayı gerektiğinde ısıtan sıcaklığını dengede tutan ürünler geliştirin!
Güzel Sanatlar için yapay zeka ve sanat başlığını düşünün ne kadar da ufuk açıcı! Kulaktan dolma bilgilerle bunun üzerine düşünmektense ne olduğunu anlayarak düşüncelerinizi güçlendirin.
Sosyal Bilimler için twitter facebook gibi sosyal alanları takip eden botlar geliştirin ve bu botlarla insanların duygu durumlarını ölçün! İnanılmaz değil mi? Örneğin birisi Türkiye’de gençlerin attığı twitlere bakarak bunların nasıl bir duygu belirttiğini inceleyebilir. Tamam belki bu sorunun cevabı biraz belli olabilir yaratıcılığımızı kullandığımızda buna benzer inanılmaz şeyler yapılabilir.
Geek ve Nerdler
İşte sevdiğimiz insanlar. Siz mutlaka yazılım öğrenmelisiniz. Hiçbir işinize yaramazsa bile geyiğini yaparsınız 😀 Üstelik bu size derinleşecek, üzerine düşünecek yeni bir alan yaratacak. Astronomi, evrim gibi daha önce uğraştığınız klişe şeyleri unutun. Ya da unutmayın, bunlara bir de yazılımı ekleyin!
Çocuklar
Yazılımın en güzel taraflarından birisi de soyut düşünmeyi arttırmasıdır. Ülkemizde matematiğe küstürülenlerin sayısı maalesef pek bir fazladır. Eğer çocuklara yazılım öğretmeye başlarsak matematikteki soyut birçok şeyi daha önceden görüp bilgisayarlarla somutlama fırsatı bulacaktır. Kendimden örnek vereyim; yazılımla ilgilenmeye 8. sınıfta başlamıştım. Yazılım içinde de matematiktekine benzer şekilde fonksiyonlar var, ve ben bunu liseye gitmeden öğrenmiştim. Liseye gittiğimizde matematik dersinde fonksiyonlar konusunu işlerken farkettim ki bu benim zaten yazılımdan bildiğim bir şeydi. Üstelik yazılım sayesinde hiç de öyle f(x)=x^2 gibisinden matematiksel soyut sembollerle değil, verdiğin bir şey üzerinde herhangi bir değişiklik yapıp geri sana veren şey olarak kafamda somutlanmıştı. Yazılım bilen çocuk sadece fonksiyonlarda değil ya da sadece matematikte değil, birçok soyut alanı da ( örneğin felsefe ) daha iyi kavrayacak ya da daha kolay adapte olacaktır. Üstelik bu bize gelecek için iyi bir yatırım da olacaktır.
Günün sonunda yazılım öğrenmenin çeşit çeşit avantajları var. Eğer bu avantajlardan biri sizin için çok faydalıysa ya da farklı bir motivasyonunuz varsa veya bir şekilde aklınıza girdiyse hiç vakit kaybetmeden öğrenmeye başlayabilirsiniz. Belki ben de bir sonraki yazımı sizin yazılım öğrenme sürecinizi kolaylaştırmak için yazarım kimbilir…